श्री गढीमाई राष्ट्रिय दैनिक इपेपर पिडिएफमा पढ्नुहोस

neelambads

दलको महाधिवेशन होइन, सम्प्रदायको कर्मकाण्ड

955 SHARE:

एमालेको दशौं महाधिवेशन भर्खरै सकियो । महाधिवेशनले ‘केपी बा’ लाई भारी मतका साथ पुनः अध्यक्षमा दोहोर्‍याएको छ । योसँगै अब एमाले केपी बा र उनका सन्ततिहरूको एकल परिवार बनेको छ । जहाँ माओवादी ‘पाहुना’ हरूका लागि स्थान सुरक्षित छ । तर माधव नेपाल, झलनाथ खनाल र वामदेव गौतम जस्ता पात्रहरूका लागि घरको ढोका बन्द भएको छ ।

यो बाहेक नारायणी बगरको भीडभाड, गैंडाको मूर्ति, केपी बाको हालिमुहाली र ‘बागी’हरूको विद्रोह, एमाले महाधिवेशनसँगै चर्चामा आएका विषय यिनै हुन् ।

महाधिवेशनको सेरोफेरोमा जे देखियो, त्यो अनपेक्षित थिएन । नवौं महाधिवेशनबाट शक्तिमा आएयता ‘केपी बा’ स्टालिन बन्ने प्रयासमा छन् । दशौं महाधिवेशनमा पनि उनले यो प्रयासलाई सक्दो निरन्तरता दिए ।

तर केपी बा ‘जिउँदो स्टालिन’ बन्न कहिल्यै सक्दैनन् । उनमा ‘स्टालिनको प्रेत’ चढेको मात्रै हो । उनी रहुञ्जेल ‘स्टालिनको प्रेत’ ले देश, जनता र उनका सन्ततिलाई दुःख दिई नै रहनेछ । एमालेलाई ओरालो यात्रामा हिंड्न बाध्य पारिरहनेछ । तथाकथित बागीहरू यो रमिता हेरेर बसिरहने छन् । एमालेमा ‘पुनः मुसिको भवः’ नियति दोहोरिनेछ ।

पुरानो रोग

‘स्टालिनको प्रेत’ एउटा विम्ब हो । एउटा साधारण र गरीब व्यक्ति पनि कम्युनिष्ट पार्टीको मूल नेता भएपछि कसरी सर्वेसर्वा बन्ने प्रयत्न गर्दछ भन्ने देखाउन यो विम्ब उपयोगी छ । एमाले अध्यक्ष ओलीमा आज यही प्रवृत्ति प्रकट भएको छ ।

स्टालिन रसियाली कम्युनिष्ट पार्टीका दोस्रो वरीयताका नेता थिए । लेनिनको मृत्युपछि मात्र उनले तत्कालीन सोभियत संघको कम्युनिष्ट पार्टी र राज्यको सर्वोच्च पदभार ग्रहण गरेका थिए । सन् १९२४ देखि १९५३ सम्म -मृत्युपर्यन्त) उनी तत्कालीन सोभियत संघको राष्ट्रपति र कम्युनिष्ट पार्टीको सर्वेसर्वा भए ।

स्टालिन मस्कोबाट धेरै टाढा, एक गाउँको गरीब श्रमिक परिवारबाट कम्युनिष्ट राजनीतिमा आएका थिए । पार्टीमा शक्तिशाली बन्न पहिले उनले बहुत नरम स्वभाव देखाए । सहकर्मीहरूलाई मज्जाले फकाए । जब शक्ति हातमा आयो, तब एकाएक कडा भएर निस्किए ।

उनको कार्यकालमा काम त धेरै भयो तर शैली स्वेच्छाचारी थियो । उनलाई जे ठीक लाग्थ्यो, त्यही सोभियत संघको कम्युनिष्ट पार्टी र राज्यको नीति बन्थ्यो । कसैले फरक मत राख्न पाउँदैनथे । विरोध गर्ने वा यो मेरो विरोधी हुन सक्छ भनी शंका लागेका जो-कोहीलाई उनी काराबास वा मृत्युदण्डको सजाय दिन्थे ।

आफ्नो ३० वर्षे कार्यकालमा स्टालिनले आफ्नै पार्टीका केन्द्रीय समितिका ९० प्रतिशत नेताहरूलाई मृत्युदण्डको सजाय दिए । हजारौंलाई काराबास पठाए । काराबास पठाउन कुनै अपराधै गर्नुपर्छ भन्ने थिएन । उनलाई मन नपरे पुग्थ्यो ।

कुनै वैज्ञानिकले विज्ञानमा आधारित भएरै कुनै कुरा गरेको रहेछ, तर त्यो कुरा उनलाई मन नपर्ने रहेछ भने पनि काराबास सजाय भोग्नुपथ्र्यो । स्टालिनको मृत्युपछि मात्र सोभियत संघले उनको स्वेच्छाचारी शासनबाट छुटकारा पायो ।

माओले स्टालिनको आलोचना गरे पनि उनी स्टालिन प्रवृत्तिबाट मुक्त हुन सकेनन् । त्यस यताका प्रायः सबै कम्युनिष्ट शासनहरूमा स्टालिनवादी प्रवृत्ति देखा पर्‍यो । चाहे बलपूर्वक सत्तामा आएका होउन् वा चुनावी माध्यमबाट ।

एमाले अध्यक्ष ओली पनि गरीब परिवारबाट कम्युनिष्ट राजनीतिमा आएका नेता हुन् । संघर्षकालमा उनी १४ वर्ष जेल बसे । बहुदलकालको झण्डै दुई दशक पार्टीमा दोस्रो वरीयतामा खुम्चिएर बस्न बाध्य भए । तीनै ओली हुन् जसले सातौं महाधिवेशनमा पार्टी संरचनामा लोकतन्त्रीकरण र बहुपदीय संरचनाको मुद्दा उठाए । आठौं महाधिवेशनमा पार्टी अध्यक्षमा उम्मेदवारी दिए तर पराजित भए ।

किन यस्तो हुन्छ ? किनकि एमाले र माओवादी कुनै दल नै होइनन्, सम्प्रदाय हुन् । दल र सम्प्रदाय बीचको फरक नै यही हो कि दल प्रणालीमा चल्छ, सम्प्रदाय अहंकार र अन्धविश्वासमा । दलमा वैचारिक विमर्श हुन्छ, सम्प्रदायमा कर्मकाण्ड आयोजना गरिन्छ । दलमा त्यसका सदस्यहरूले नेतृत्वमाथि प्रश्न उठाउँछन्, सम्प्रदायमा भक्तजनले पण्डा-पुरोहित र मठाधीशमाथि अन्धभक्ति अर्पण गर्दछन्

नवौं महाधिवेशन उनको राजनीतिक जीवनको निर्णायक भइदियो । उनी आन्तरिक निर्वाचनद्वारा पार्टी अध्यक्ष पदमा विजयी भए । योसँगै उनी गठबन्धन सरकारको प्रधानमन्त्री बन्न सफल भए । माओवादीसँग एकता गरे । उनकै कार्यकालमा कम्युनिष्ट पार्टी दुई तिहाइ बहुमत सहित सरकारमा पुग्यो । उनी सरकारको शक्तिशाली प्रधानमन्त्री भए ।

तर शक्तिमा आएपछि उनमा पनि अरू कम्युनिष्ट नेताहरूलाई लाग्ने पुरानो रोग स्पष्ट देखियो । उनले सहकर्मीसँग परामर्श गर्न छोडिदिए । केही विवादास्पद व्यक्तिहरूलाई च्यापेर आफ्नै एकल सोचमा पार्टी र सरकार चलाउन थाले । पार्टी र सरकार दुवैमा सर्वेसर्वा बन्ने कोशिश गरे ।

उनको यो प्रवृत्तिको पार्टी भित्र र बाहिर व्यापक विरोध भयो । तर ओलीले आफ्नो स्वभाव सच्याउने र सहकर्मीहरूलाई समेटेर हिंड्ने स्वभाव देखाएनन् । उल्टो कारबाहीको डण्डा चलाए । जसका कारण उनको पार्टीमा मानिस विभाजित भए । यही विभाजनले उनको सरकार ढल्यो ।

हिजो संसदमा दुई तिहाइ बहुमत भएको नेकपा यतिबेला फुटेर तीन टुक्रा भएको छ । ओली हिजो संसदमा दुई तिहाइ बहुमत रहेको दलको अध्यक्ष र मुलुकको शक्तिशाली प्रधानमन्त्री थिए । आज फुटेका तीन वटा समूहमध्ये एउटा समूहको अध्यक्ष र प्रतिपक्षी दलको नेतामा खुम्चिएका छन् ।

यति हुँदा पनि उनीभित्रको अहंकारी प्रवृत्ति जस्ताको तस्तै छ । यसपालिको महाधिवेशनमा उनी आफैं अध्यक्षमण्डलको अध्यक्ष भए । आफ्नै नाम अध्यक्षमा प्रस्ताव गरे । खेल शुरू भएपछि बीचमा खेलको नियम फेर्ने झेली काम गरे ।

अर्थात्, विधान महाधिवेशन नै गरेर बनाएको विधानका प्रावधानहरूलाई आफूखुशी परिवर्तन गरे । केन्द्रीय समितिको सूची र संख्यामा मनोमानी थपघट गरे । निर्वाचन प्रक्रियालाई निषेध गर्ने प्रयास गरे । सहकर्मीहरूलाई प्रतिस्पर्धा नगर्न दबाव दिए । निर्वाचन नै हुने भए पछि ‘भोट नदिने उम्मेदवारको सूची’ छपाएर बाँडे । यसरी ओलीले, ‘एमाले भनेकै केपी ओली, केपी ओली भनेकै एमाले’ भने जस्तो गरे ।

तर यो प्रवृत्ति देखाउने नेपालका कम्युनिष्ट नेतामा ओली एक्ला होइनन् । पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’, माधवकुमार नेपाल, मोहनविक्रम सिंह लगायत सबै पात्रहरूको प्रवृत्ति यही हो । कम्युनिष्ट पार्टीहरूमा नेता सर्वेसर्वा हुने चलन रसियादेखिकै हो । मात्राको तल-माथि मात्र हो, अधिकांश कम्युनिष्ट पार्टी नेतामुखी हुन् । एमालेका ओलीमा पनि यो रोग दोहोरियो । कुरा यत्ति हो ।

अहंकारको खेल

नेपालका कम्युनिष्ट पार्टीले सिद्धान्त र दस्तावेजमा के लेख्छन्, त्यो कुनै महत्वको कुरा होइन । उनीहरू सिद्धान्त र दस्तावेजका आधारमा होइन, मोह र अहंकारका आधारमा चल्छन् । यो कुरा बुझ्न उनीहरूको कुनै महाधिवेशन कुर्नु नै पर्दैन । दस्तावेज नै अध्ययन गरिरहनु पनि पर्दैन । उनीहरूले देखाएको व्यवहार हेरे पुग्छ ।

यदि पद भोगको अवसर पाइन्छ भने एमालेलाई आफैंले उग्रवामपन्थी र आतंककारी भनिएको माओवादीसँग एकता गर्न मिल्दोरहेछ । ‘प्रचण्ड’ र रामबहादुर थापा ‘बादल’ जस्ता पात्रलाई नेता मान्न पनि मिल्दोरहेछ । एमाले नाम मेटाउन पनि मिल्दोरहेछ ।

माओवादीलाई, हिजो आफैंले प्रतिक्रियावादी र संशोधनवादी भनेको एमालेसँग एकता गर्न मिल्दोरहेछ । ओली र नेपाल जस्ता पात्रलाई नेता मान्न पनि मिल्दोरहेछ । माओवादी नाम मेटाउन पनि मिल्दोरहेछ । भनेपछि, उनीहरूका लागि सिद्धान्त मुख्य विषय होइन रहेछ । भित्री कुरा त शक्तिको लालसा र अहंकार नै रहेछ ।

हिजो एमाले-माओवादी एकता गर्दा उनीहरू अहंकारले यति फुलेका थिए कि, अर्काको पार्टीको नाम प्रयोग गर्न कुनै संकोच भएन । ‘हामीलाई कसले के गर्न सक्छ ?’ भन्ने भावमा जबर्जस्ती एकीकृत पार्टीको नाम ‘ने.क.पा.’ राखे । उक्त नाम अर्को कुनै पार्टीसँग मिल्दोजुल्दो भयो । पछि अदालतको एउटा निर्णयले उनीहरूको तासको महल गर्ल्यामगुर्लुम ढल्यो ।

अदालतले विघटन गराउँदा विघटित हुने कस्तो पार्टी चलाएका रहेछन् त उनीहरूले ? मूल अगुवाहरूले यसको जिम्मेवारी लिनुपर्दैन ? प्रचण्ड र ओलीले यो प्रश्नको जवाफ दिनुपर्दैन ? एमाले महाधिवेशनमा यो प्रश्नमा कुनै छलफल नै भएन । ओलीका अनुयायीले यी प्रश्न नै उठाएनन् । बरु झन् भारी मतले उनैलाई अध्यक्षमा पुनः विजयी बनाए ।

भोलि माओवादीको सम्मेलनमा पनि यही हुनेछ । अर्थात्, यो प्रश्नमा कुनै सार्थक छलफल हुने छैन । तथाकथित सर्वसम्मत वा अत्यधिक बहुमतले प्रचण्ड पुनः पार्टी अध्यक्ष बन्नेछन् ।

किन यस्तो हुन्छ ? किनकि एमाले र माओवादी कुनै दल नै होइनन्, सम्प्रदाय हुन् । दल र सम्प्रदायबीचको फरक नै यही हो कि दल प्रणालीमा चल्छ, सम्प्रदाय अहंकार र अन्धविश्वासमा । दलमा वैचारिक विमर्श हुन्छ, सम्प्रदायमा कर्मकाण्ड आयोजना गरिन्छ । दलमा त्यसका सदस्यहरूले नेतृत्वमाथि प्रश्न उठाउँछन्, सम्प्रदायमा भक्तजनले पण्डा-पुरोहित र मठाधीशमाथि अन्धभक्ति अर्पण गर्दछन् ।

माथिका विशेषतामध्ये एमाले र माओवादी पार्टीभित्र साम्प्रदायिक विशेषता चाहिं बलिया छन् । त्यसैले यिनीहरू दल होइन, सम्प्रदाय हुन् । नेपालका कम्युनिष्टहरूले सम्मेलन वा महाधिवेशनका नाममा वर्षौंदेखि गर्दै आएको भनेको कर्मकाण्ड हो । त्यहाँ सिर्फ दुई-चार नेता नेपथ्यमा बसेर पदको भागबण्डा गर्दछन् । भक्तहरूले त्यसैलाई ताली बजाएर पास गरिदिन्छन् । जति नै तामझाम गरे पनि त्यहाँ हुने भनेको यत्ति हो । निर्वाचन आयोगमा कानूनी औपचारिकता पूरा गर्नुभन्दा बढी यसको कुनै प्रयोजन हुँदैन ।

उनीहरूलाई पार्टी सञ्चालनको निश्चित प्रणाली स्थापित गर्नु नै छैन । पार्टी सदस्यलाई सार्वभौम र शक्तिशाली बनाउनु नै छैन । प्रणाली स्थापित भयो भने त वर्षौंदेखिको हालिमुहाली संकटमा पर्न सक्छ । पार्टी सदस्य सार्वभौम र शक्तिशाली भयो भने त नेतृत्वको गल्तीमा प्रश्न उठाउँछ । त्यसैले उनीहरूले मानिसहरूलाई सदस्य होइन, ‘भक्त’ बनाउँछन् । महाधिवेशनका नाममा ‘कुम्भमेला’ आयोजना गर्छन् । नेपथ्यमा बसेर आफ्नै स्वार्थ र सनकमा सबथोक निर्णय गर्छन् ।

समकालीन सन्दर्भमा ‘मार्क्सवादको विकास’ भन्नु नै गलत कुरा हो । अब कुनै हालतमा मार्क्सवादको विकास हुन सक्दैन । सिंगो शास्त्रीय विज्ञान नै पद्धतिगत संकटमा फसिसकेको छ । आज कम्युनिष्ट आन्दोलनमा देखापरेका समस्या कुनै नेता-विशेषका कमजोरी होइनन् । यो त चिन्तनगत संकट हो । कम्युनिष्ट चेतना भित्रबाट यो हल गर्न असम्भव छ

अहिले पुष्पकमल दाहाल र माधवकुमार नेपालले एकमुख भएर ओलीको विरोध गर्दैछन् । तर दाहाल र नेपालको ओली विरोधको कुनै तुक छैन । खड्ग ओलीलाई ‘केपी बा’ बनाउने काममा दाहाल र नेपाल उत्तिकै जिम्मेवार छन् । १५ वर्ष माधवकुमार नेपालले आफू सर्वेसर्वा भएरै पार्टी चलाए । पुष्पकमल दाहाल विगत ३५ वर्षदेखि आफ्नो समूहमा सर्वेसर्वा भइरहेकै छन् । शक्तिमा भएका बेला उनीहरूले जे जे गरे, आजका केपी बाले यसैको अनुसरण गरेका हुन् ।

केपी बामा बदलाभाव छ । हिजो माधवकुमार नेपालले पार्टीभित्र जसरी मनोमानी गरेका थिए, केपी बा त्यसको बदला लिन चाहन्छन् । यो काममा उनलाई साथ दिने मानिस पार्टी पंक्तिमा प्रशस्त छन् । हिजो केन्द्र, जिल्ला र स्थानीय तहसम्म, जो जो माधव गुटबाट उत्पीडित थिए, ती सबै केपी बाको वरिपरि संगठित भएका छन् । माधव गुट विरुद्धको बदलाभाव पूरै पार्टी पंक्तिमा सञ्चार भएको छ । नारायणी बगरको भीडभाडको अर्थ यत्ति नै हो ।

यो देख्दादेख्दै र जान्दाजान्दै जो हिजो माधव गुटमा भएर पनि आज केपी बाको एमालेमा घुसि्रन आएका छन्, ती महाकायर हुन् । उनीहरू केपी बाका अनुयायी भन्दा निकम्मा हुन् । एमाले र सूर्य चिहृन छोडियो भने राजनीतिक करिअर डामाडोल हुन्छ भनेर भयग्रस्त भएर उनीहरू एमाले छिरेका हुन् । केपी बाको योजना विपरीत चुनाव लडे जस्तो गर्नु आफ्नो नालायकीपन र अवसरवादिता छुपाउने नौटंकी मात्र हो । भित्री यथार्थ त एमाले छोड्दा करिअर डुब्छ भन्ने भय र अहंकार नै हो । यस्ता पात्रले भविष्यमा उन्नत राजनीतिको नेतृत्व गर्छन् भन्नु हास्यास्पद कुरा हो ।

लम्पट पुस्ता

विज्ञान र मानवीय चेतनाका हिसाबले यतिबेला हामी क्रान्तिकारी समयमा छौं । राजनीतिकर्मीहरूले यो कुरा नबुझेसम्म समकालीन राजनीतिक आन्दोलनमा गुणस्तर कायम हुन सक्दैन ।

अहिले विज्ञानमै क्रान्ति भएको समय हो । यतिबेला विज्ञान नै दुई खण्डमा विभाजित भएको छ- शास्त्रीय विज्ञान र आधुनिक विज्ञान । शास्त्रीय विज्ञान एकातिर पद्धतिगत संकटमा फसेको छ । अर्कोतिर शास्त्रीय विज्ञानको अवधारणागत ढाँचालाई आधुनिक विज्ञानले खण्डित गरिदिएको छ ।

शास्त्रीय विज्ञानले जीवन र जगतका गहिरा प्रश्नहरूको सही उत्तर दिन सकेन । कतिपय प्रश्नहरू अनुत्तरित पनि रहे । ‘विज्ञानको निरन्तर विकास हुन्छ’ भन्ने मान्यता नै खण्डित भयो । यसको सट्टा विज्ञानमा ‘पाराडाइम सिफ्ट’ भएको चाहिं देखियो । अर्थात् आधुनिक विज्ञानले, विज्ञानको नयाँ अवधारणागत ढाँचा निर्माण गर्‍यो ।

कम्युनिष्टहरूले बुझ्नुपर्ने खास कुरा यो हो कि मार्क्सवाद, शास्त्रीय विज्ञानमा आधारित थियो । शास्त्रीय विज्ञान नै खण्डित भएपछि मार्क्सवादका आधारभूत प्रस्तावना पनि खण्डित भए । ‘मार्क्सवादको निरन्तर विकास हुन्छ’ भन्ने मान्यता पनि खण्डित भयो । मान्यता मात्र होइन, व्यवहारमा पनि कसैले मार्क्सवादको ‘विकास’ गरेर देखाउन सकेन । यो कसैको कमजोरी होइन, शास्त्रीय विज्ञानको सीमा नै यत्ति हो । मार्क्सवादको सीमा नै यत्ति हो ।

आजको युगमा मार्क्सवादी वा समाजवादी राजनीति कुनै क्रान्तिकारिता होइन, अन्धविश्वास हो । कम्युनिष्ट पार्टी कदापि राम्रो र उन्नत हुन सक्दैन । कम्युनिष्टहरूबाट उन्नत राजनीतिको आशा गर्नु आफ्नै मूर्खता प्रकट गर्नु मात्र हो । यसले जन्माउने भनेकै स्टालिन वा ओली जस्तै पात्र हुन् । यसमा माधवकुमार नेपाल, मोहनविक्रम सिंह, पुष्पकमल दाहाल जस्ता पात्रलाई पनि थपे हुन्छ ।

दोस्रो कुरा, समकालीन सन्दर्भमा ‘मार्क्सवादको विकास’ भन्नु नै गलत कुरा हो । अब कुनै हालतमा मार्क्सवादको विकास हुन सक्दैन । सिंगो शास्त्रीय विज्ञान नै पद्धतिगत संकटमा फसिसकेको छ । आज कम्युनिष्ट आन्दोलनमा देखापरेका समस्या कुनै नेताविशेषका कमजोरी होइनन् । यो त चिन्तनगत संकट हो । कम्युनिष्ट चेतनाभित्रबाट यो हल गर्न असम्भव छ । यसका लागि त चिन्तनमै ‘पाराडाइम सिफ्ट’ जरूरी छ ।

यो कुरो मार्क्सवादीलाई मात्र भनिएको होइन । शास्त्रीय चिन्तनका चारवटै धारा (उदारवाद, समाजवाद, राष्ट्रवाद र कल्याणवाद) लाई भनिएको हो । यी चारै खाले विचारधारा ‘मिति सकिएको औषधि’ भइसकेका छन् ।

तर अझै केही बुज्रुकहरू ‘मार्क्सवादको निरन्तर विकास’ को कुरा गर्दैछन् । कम्युनिष्ट पार्टीलाई राम्रो बनाउने कुरा गर्दैछन् । समाजवाद वा वैज्ञानिक समाजवाद वा समुन्नत समाजवादका कुरा गर्दैछन् । यस्ता कुरा अन्धविश्वास हुन् भन्ने उनीहरूलाई पत्तो छैन । समाजवाद भन्नु नै विज्ञान विरोधी कुरा हो भन्ने थाहा छैन । कम्युनिष्ट सिद्धान्त मानवीय स्वभाव विपरीत छ भन्ने बोध छैन । कम्युनिष्ट सिद्धान्तमै दोष भएकाले स्टालिनदेखि ओलीसम्मका पात्रहरू पटक-पटक प्रकट भइरहन्छन् भन्ने पनि बोध छैन ।

कम्युनिष्टहरूले बुझ्नुपर्ने अर्को महत्वपूर्ण कुरा यो हो कि आधुनिक विज्ञानले मार्क्सवादलाई खण्डित गरिदियो भन्दैमा, यसमा माक्र्सको दोष छ भन्ने होइन । माक्र्सले त आफ्नो समयको विज्ञानका आधारमा दर्शन र विचारधाराका क्षेत्रमा जति गर्न सकिन्थ्यो, त्यति गरेका थिए । दोष त आजका युवा कम्युनिष्टहरूको हो जसले विज्ञानसँग अद्यावधिक हुने र राजनीतिलाई अद्यावधिक गर्ने अभिभारा बोध नै गर्न सकेनन् ।

माक्र्सले जति काम गरेका थिए त्यो युवाकालमै गरे । आज पनि राजनीतिमा ‘पाराडाइम सिफ्ट’ को अगुवाइ कसैले गर्छ भने त्यो अभिभारा युवाकै हो । अहिलेका वयोवृद्ध नेताबाट अबको वैचारिक र राजनीतिक क्रान्ति असम्भव छ । यो तथ्य आजका युवाहरूले बोध गर्नुपथ्र्यो । माक्र्सको कर्मबाट प्रेरणा लिन सक्नुपर्थ्यो ।

तर मार्क्सका अनुयायी हुँ भन्ने आजका युवाहरू महालम्पट भएर देखा परेका छन् । शायद यो इतिहासकै लम्पट पुस्ता हो । जो एकथरी केपी बासँग चुनाव लडेकोमा मक्ख छ । यसलाई चुनाव भन्नु पनि गल्ती हुन्छ । चुनाव नामको नौटंकीमा संलग्न हुनुमा मक्ख छन् । अर्कोथरीहरू ‘आई लभ यू केपी बा’ भन्नमै मक्ख छन् ।

केपी बाविरुद्ध चुनावको नौटंकीमा सामेल हुने र ‘आई लभ यू केपी बा’ भन्ने मानिस बीचमा कुनै अन्तर छैन । सबैको प्रवृत्ति एउटै हो । यिनीहरू सबैलाई केपी बा, प्रचण्ड बा, माधव बा जस्तासँग चोचोमोचो मिलाएर एकथान मन्त्री पद भोग गर्न पाए पुग्छ । युगले सुम्पिएको अभिभारा उनीहरूलाई थाहा पनि छैन, चासो पनि छैन ।

यसरी आज हामी युवा राजनीतिकर्मीहरूको लम्पट पुस्ता भोगिरहका छौं । कम्युनिष्ट पार्टीमा मात्र यस्तो छ भन्ने होइन, यो समकालीन सबै खाले पार्टीका युवाहरूको साझा रोग हो ।

२०४६ सालमा खड्ग ओली नामले चिनिएका पात्र, ‘केपी शर्मा ओली’ हुँदै आज ‘केपी बा’ मा फेरिए । रोचक कुरा के भने, भोलि इतिहासको किताबमा नेपालका कम्युनिष्टहरूको ‘स्वर्णकाल’ भनेर केपी बाकै कार्यकाल अंकित हुनेभयो । कम्युनिष्टहरूको मूर्खतापूर्ण कार्यकाल भनेर पनि ‘केपी बा’ कै कार्यकाल अंकित हुनेभयो ।

कारण, उनकै कार्यकालमा कम्युनिष्ट पार्टीले दुई तिहाई बहुमत सहितको शक्तिशाली सरकार बनायो । उनकै कार्यकालमा पार्टी तीन टुक्रामा विभाजित भएर छँदाखाँदाको सरकार गुमायो । शायद अब फेरि कम्युनिष्ट नामको पार्टीले यो स्तरको शक्ति कहिल्यै हासिल गर्ने छैन । यसरी केपी बा सफलता र असफलता, दुवैको प्रतीक बनेका छन् ।

केपी बामा चढेको ‘स्टालिनको प्रेत’ एमालेको दशौं महाधिवेशनले मन्साउन सकेन । बरु यो झन् आक्रामक भएको छ । केपी बाको हालिमुहाली रहुञ्जेल पुष्पकमल दाहाल, माधवकुमार नेपाल, झलनाथ खनाल र वामदेव गौतमहरूलाई सूर्य चिहृनको वरिपरि संगठित हुन असम्भव भइरहनेछ । यसले दिने तात्कालिक परिणाम भनेको आगामी कार्यकाल कम्युनिष्टहरू सत्तामा रहन पाउने छैनन् । जुन बेला केपी बा एमाले अध्यक्षबाट बिदा हुनेछन्, तब कम्युनिष्ट एकताको स्वर त पुनः सुनिएला, तर त्यो बेला धेरै ढिला भइसकेको हुनेछ ।



COMMENTS

 


thedesigners7
Name

news,1026,tech,3,अर्थ,5,कृषि,11,फिचर,6,भिडियो,5,विचार,8,विचित्र खबर,5,विज्ञान प्रविधि,6,विशेष,8,समाचार,7,सम्पादकीय,5,
ltr
item
श्री गढीमाई राष्ट्रिय दैनिक: दलको महाधिवेशन होइन, सम्प्रदायको कर्मकाण्ड
दलको महाधिवेशन होइन, सम्प्रदायको कर्मकाण्ड
https://www.onlinekhabar.com/wp-content/uploads/2020/03/Mohan-timsina.jpg
श्री गढीमाई राष्ट्रिय दैनिक
https://www.shreegadhimaidaily.com.np/2021/12/blog-post_16.html
https://www.shreegadhimaidaily.com.np/
https://www.shreegadhimaidaily.com.np/
https://www.shreegadhimaidaily.com.np/2021/12/blog-post_16.html
true
8891381760893256154
UTF-8
अन्य अपडेटसहरु केही भेटिएन सबै हेर्नुहोस् विस्तृतमा पढ्नुहोस उत्तर Cancel reply Delete By Home PAGES POSTS सबै हेर्नुहोस् सिफारिस गरिएको LABEL ARCHIVE खोज्नुहोस् ALL POSTS Not found any post match with your request Back Home Sunday Monday Tuesday Wednesday Thursday Friday Saturday Sun Mon Tue Wed Thu Fri Sat January February March April May June July August September October November December Jan Feb Mar Apr May Jun Jul Aug Sep Oct Nov Dec just now 1 minute ago $$1$$ minutes ago 1 hour ago $$1$$ hours ago Yesterday $$1$$ days ago $$1$$ weeks ago more than 5 weeks ago Followers Follow THIS PREMIUM CONTENT IS LOCKED STEP 1: Share to a social network STEP 2: Click the link on your social network Copy All Code Select All Code All codes were copied to your clipboard Can not copy the codes / texts, please press [CTRL]+[C] (or CMD+C with Mac) to copy